آتشی که گلستان شد

آتشی که گلستان شد

تاريخچه شركت:
آغاز تحول بر پهنه دشت لم يزرع مغان وچاره انديشي‌ها در جهت بهره‌برداري بهينه از بياباني كه قبل از شروع برنامه‌هاي عمراني به مارستان معروف بوده و آثاري از كشت و زرع در آن موجود نبوده است به سال ۱۳۲۷ برمي‌گردد و به دنبال آن فعاليت‌هاي عمراني دولت وقت با سرمايه‌گزاري‌هاي عظيم و همكاري كارشناسان داخلي و خارجي آغاز و مقدمات استفاده صحيح از آب قعرالدشت رودخانه ارس و ساير پتانسيل‌هاي خدادادي موجود منطقه، فراهم گرديده بود
در ادامه اين فعاليت‌هاست كه فعاليت‌هاي مربوط به احداث سد ميل و مغان و شبكه عظيم آبياري از سال ۱۳۴۷ شروع و در سال ۱۳۵۱ مورد بهره‌برداري قرار گرفت و درهمين سال بود كه وزارت كشاورزي، مجتمع كشت و صنعتي را با نام طرح كشت و صنعت و دامپروري مغان در سطح ۶۳۰۰۰ هكتار از ۳۵۰ هزار هكتار اراضي خالصه دولتي، تأسيس و فعاليت‌هاي خود را آغاز نموده است .
در اسفند ماه سال ۱۳۵۳ نام طرح به “شركت سهامي كشت و صنعت و دامپروري مغان” تبديل شد و در سال ۱۳۵۲ بين وزارت كشاورزي و مهندسين مشاور هاوائين اگرونوميكسـاينتر نشنال و شركت اگرونوميك ايران قراردادي منعقد شد كه به موجب آن مطالعات جامع شركت به عهده آنان واگذار گرديد.
در همان سال با به زير كشت رفتن اولين قطعات تسطيح نشده بصورت زراعت ديم، فعاليت توليد در كشت و صنعت و دامپروري مغان آغاز گرديد كه بسرعت با تسطيح اراضي و بهره‌گيري از آب، به زراعت فارياب تبديل و بدينسان نظام بهره‌وري از زمين، عملاً از شكل مرتع قشلاقي متوسط و فقير به شكل زراعت مكانيزه تغيير يافت. خوشبختانه شروع عمليات اين شركت، همزمان با پيروزي شكوهمند انقلاب اسلامي ادامه داشت. زيرا در سايه حمايت‌هاي همه جانبه و توجهات ويژه مسئولين وقت نظام مقدس جمهوري اسلامي و بكارگيري مشاوران ، متخصصان و كارشناسان رشته‌هاي مختلف كشاورزي و صنايع ، امكاناتي براي اين شركت فراهم گرديد كه به كانون پيشگام در عرصه توليد، ترويج و آموزش كشور تبديل گردد
نظر به اهميت بالاي اين بنگاه بزرگ ملي در چند دهه اخير و اقدامات اصلاحي مؤثر صورت پذيرفته در جهت اصلاح ساختار، افزايش بهره‌وري، بهبود كمي و كيفي توليد و توسعه فعاليت‌هاي توليد بذر‌هاي مختلف (‌گندم – جو – ذرت – كلزا – چغندر قند)، تليسه (نژاد اصيل) وجود ناوگان مكانيزاسيون زراعي، باغات ميوه و واحدهاي صنعتي و نيز واگذاري بسياري از فعاليت‌ها به بخش خصوصي، چنان اندیشیده شده بود که افق جديدي در آينده آن گشوده شود. شركت سهامي كشت و صنعت مغان در مسير تكاملي خود، فراز و نشيب‌هاي بسياري را متحمل شده بود و راهي طولاني نيز پيش رو داشت اين شركت به هر نيتي كه پيش از انقلاب شكوهمند اسلامي‌ پايه‌گذاري گرديده، با بينش متعهدانه و كار شبانه‌روزي مديران و با پايمردي و پشتكار كادر صحرائي و فني و ستادي خود، از اوان انقلاب اسلامي توانسته بود با پيگيري در جهت نيل به اهدافي كه مختصراً به آن اشاره شد، در منطقه محروم مغان، منشاء خير و بركت بوده که با ناامیدی تمام اين امر و اثر مستدام نماند و شرکت از مسیر خود خارج شد و نتوانست به حیات و چشم انداز ترسیم شده خود ادامه دهد


اينك با توجه به خواسته‌ها و انتظارات مسئولين از بخش، نياز شديد زارعين و كارشناسان اجرائي سازمان‌هاي كشاورزي به آموزش‌هاي عملي كشاورزي و بويژه بالا رفتن سطح آگاهي كشاورزان كشور نسبت به سلامت و بهنژادي نهاده‌هاي مصرفي و نقش و ارزش به سزاي كاربرد بذرهاي اصلاح شده، نهال مرغوب و تليسه اصيل در افزايش قاطع توليد، اين شركت در نظر دارد كه در ادامه راه خود، همگام با سياست‌هاي اقتصادي كشاورزي نوين جهاني، در فعاليت‌هاي خود تحولي ايجاد نموده و در عرصه توليد و تكثير بذرهاي مرغوب گندم، جو، ذرت، چغندر قند، يونجه و سويا، توليد نهال و توليد تليسه براي پاسخگوئي به انتظارات و تأمين نياز واحدهاي توليدي كشور، به صورت جدي نقش آفريني نمايد .
روشن است كه تحقق اين فعاليت‌ها، امكانات، جايگاه ويژه و محيط ايزوله‌اي را مي‌طلبد كه بستر كم نظير آن در كشت و صنعت مغان به طور كامل باید فراهم می شد. بستري كه باید همچنان به سوي تكامل پيش می رفت. با توجه به فرآيند تكاملي شركت مغان و تجربيات حاصله با قاطعيت مي‌توان گفت كه اين شركت منشاء اصلي عمران و آباداني دشت مغان بوده است بطوريكه روستاي ۱۰۰۰ نفري پارساآباد در سايه اين شركت پرخير با مهاجر پذيري و اسكان عشاير به دومين شهر بزرگ استان اردبيل تبديل گرديده است و وجود كشاورزان پيشرو كشوري و توسعه كشاورزي مكانيزه در دشت مغان مؤيد تأثير ترويج و آموزش آن بوده است و چه بسيار كارشناساني كه با كسب تجارب علمي و عملي در اين دانشگاه بزرگ در عرصه‌هاي ملي منشاء خدمت و اثرگذاري گرديده‌اند و توليدات بذري، دامي و باغي (نهال) اين شركت موجب افزايش ثروت ملي در تمام نقاط كشور گرديده بود که متاسفانه بعد از گذشت زمان شرکت به مرور فرسوده و زیان ده شد و بخاطر نبود مدیریت مناسب و عدم سرمایه گذاری در قسمت های مختلف باز ماند و ناتوان در پرداخت حقوق پرسنل خود بود و رفته رفته مشکلات آنقدر بزرگ شد که دیگر شرکت نمی توانست روی پای خود بیایستد و صنایع، باغات و زمین های کشاورزی آن رو به نابودی و فنا رفت
آمار نهایی اراضی شرکت:
شرکت کشت و صنعت و دامپروری مغان در سال ۱۳۵۴ با سرمایه ۷۰۰ میلیون تومان در زمینی به مساحت ۷۰ هزار هکتار تاسیس شد
در حال حاضر از آن ۷۰ هزار هکتار ادعایی
◀ ۱۹۶۵۰ هکتار به کشت و صنعت پارس
◀ ۱۶۰۰۰ هکتار اراضی شخصی در داخل سند شرکت
◀ ۲۲۰۰ هکتار به عشایر
◀ ۱۶۰۰ هکتار به شهرک گلخانه ای شهرکهای کشاورزی وزارت جهاد
◀ ۲۲۷۲ هکتار بازخریدها و فروش در زمان حاج اروج محمدی
◀ ۶۰۷ هکتار به تحقیقات کشاورزی واگذار شده
◀ ۹۵۰ هکتار سایر
واگذاری به بخش خصوصی(شیرین عسل) جمعا: ۲۶ هزار هکتار میباشد
از این ۲۶ هزار هکتار هم مقدار: ۸ هزار هکتار تپه، دره، کانال و جاده میباشد که غیر قابل کشت میباشد
بعداز واگذاری به بخش خصوصی:
در ۲ دهه گذشته زمانی که نیروی انسانی شرکت از ۷ هزار نفر به ۵۴۴ نفر تقلیل یافت و زمینهای کشاورزی شرکت نیز از ۷۲ هزار هکتار به ۲۶ هزار هکتار کاهش پیدا کرد و صنایع و کارخانجات آن فرسوده شده است که دولت مجبور شد براساس اصل ۴۴ قانون اساسی شرکت کشت و صنعت و دامپروری مغان را واگذار نماید. اما بعد از واگذاری به بخش خصوصی شرکت تحول عظیمی به خود دید و با سرمایه گذاری بیش از ۳۷۰ میلیارد تومان و ایجاد و راه اندازی صنایع تبدیلی و زنجیره تولید از جمله ۱- احداث کارخانه رب ۳۰۰۰ تنی ، احداث زنجیره کارخانه پرسس میوه ، سرمایه گذاری و توسعه دامپروری شرکت با راه اندازی فریستال وایستگاه تغذیه دام، بازسازی و آماده سازی کارخانه قند مغان برای بهره برداری در طول سال، ایجاد گلخانه ده هکتاری، احیای دوباره زمین های کشاورزی ، سرمایه گذاری وتوسعه باغات شرکت واحداث باغات جدید، خرید ماشین آلات کشاورزی روز دنیا جهت ارتقاء و افزایش راندمان تولید، توسعه و سرمایه گذاری برای آبیاری تحت فشارزمین های کشاورزی، بهبود و ارائه خدمات رفاهی برای کیفیت معیشیت پرسنل شرکت با ایجاد آشپزخانه وسالن غذا خوری و ارائه بیش از۲۵۰۰ پرس غذای گرم به پرسنل زحمتکش، پرداخت به موقع و سربرج حقوق پرسنل شرکت، رکورد تولید شیراز ۷۶ تن قبل از واگذاری به تولید بیش از ۱۸۵ تن در روز بعد از از واگذاری شد.
تیتروار به موارد زیر که فقط در طول یکسال و نیم اخیر انجام گرفته است اشاره می شود:
۱) احداث کارخانه رب گوجه فرنگی و احداث کارخانه روغن کشی زیتون.
۲) واردات ماشین آلات و احداث خط تولید مجموعه پروسس میوه.
۳) احداث کارخانه جعبه سازی و سورتینگ و بسته بندی میوه
۴) احداث گلخانه ۱۰ هکتاری.
۴) احداث فری استال گاوداری و مراکز تغذیه در دامپروری و افزایش رکورد تولید شیر.
۵) بازسازی کارخانه قند مغان و افزایش چند صد درصدی تولید شکر و برای اولین بار در تاریخ کارخانه قند مغان با سرمایه گذاری و تلاش شبانه روزی کارگران، به مقدار ۵۷۰۳۷ تن رسیده که این مقدار از شروع بکار کارخانه قند مغان یک رکورد محسوب می شود
۶) احداث سالن های غذاخوری و ارائه روزانه ۲۷۰۰ پرس غذای گرم به پرسنل که قبل از واگذاری تنها یک پرس غذای گرم هم سرو نمی شد.
۷) اصلاح باغات و احداث باغات میوه جدید و عملیات احداث باغ انگور در ۲۵ هکتار از اراضی کشت و صنعت مغان و پوست اندازی در باغات
۸) احیای زمین های کشاورزی، اجرای ایستگاههای پمپاژ و شبکه آبیاری تحت فشار.
۹) استخدام نزدیک به ۳۰۰۰ نفر نیروی انسانی باپرداخت به موقع حقوق و دستمزد پرسنل شرکت و رنگین شدن سفره کارگران و امیدآفرینی غیرقابل انکار در جوانان منطقه جهت اشتغال:
تعداد شاغلین قبل از واگذاری شرکت به بخش خصوصی که مستقیم توسط شرکت بیمه واریز شده: ۵۴۴ نفر و مبلغ حقوق پرداختی ۲۹۹۰۰۰۰۰۰۰ تومان (دو میلیارد و نهصد و نود میلیون تومان) می باشد
تعداد شاغلین بعداز واگذاری شرکت به بخش خصوصی که مستقیم توسط شرکت بیمه واریز شده: نزدیک به ۳۰۰۰ نفر و مبلغ حقوق پرداختی ۰۰۰/۰۰۰/۰۰۰/۱۶ تومان (شانزده میلیارد تومان) می باشد
۱۰) افزایش ۱۵۶۷ راس دام در مجتمع دامپروری: به تعداد ۱۶۶۲۳ رأس در پایان سال۱۳۹۸ افزایش یافته است و تا به امروز تعداد دام به ۱۷۲۲۱ راس رسیده است.
۱۱) ایجاد دو بخش زراعی دیگر در مجتمع زراعت: بخش ۱۰ و ۱۱
۱۲) راه اندازی مجدد گوسفندداری در کشت و صنعت مغان با چشم انداز ۵۰ هزار راس بعد از ۱۵ سال
همچنین شرکت کشت و صنعت مغان در سال ۱۳۹۸ حدود ۱۰ برابر در مقایسه با ۴۴ سال گذشته در مجموع سود و زیان داشته است.
حتی چندین مورد سرمایه گذاری در حوزه مکانیزاسیون اعم از خرید ۴۹ دستگاه تراکتور، کمباین برداشت گوجه فرنگی، کمباین برداشت چغندر قند، انواع نشاء کار، دستگاه برداشت زیتون، فیدر میکسر، کودپاش، دیسک افست سنگین ۴۰ پره، بذرکار پنوماتیک ذرت، بذر کار پنوماتیک چغندر قند، کودکار ذرت، کودکار چغندر قند، شیپر قابل تنظیم، انواع سمپاش توربیندار باغی، هد کمباین کلزا، انواع کود پخش کن کود دامی، دیسک سبک ۳۲ پره، وانت نیسان، روتیواتور سنسو ردار باغی، کود پاش دامی بوفالو، انواع ادوات پشت بند و… می توان اشاره نمود که در یکسال اخیر خریداری و در حال بهره برداری است و طبق نیاز سنجی های صورت گرفته در این خصوص سرمایه گذاری ادامه دارد و تا به امروز در کل ۴۱۶ دستگاه خریداری شده است.
حقوق و دستمزد پرداختی سال۱۳۹۸ به مبلغ ۱۳۰ میلیارد تومان در مقایسه با سال ۱۳۹۶ (قبل از واگذاری) کشت و صنعت مغان به مبلغ ۷۴ میلیارد تومان دو برابر افزایش یافته است و در سال ۱۳۹۹ حقوق ماهیانه کل پرسنل ۱۶ میلیارد تومان می باشد.
نهایتا با یک نگاه اجمالی و منطقی می توان فعالیت و تولیدات در قسمت های مختلف شرکت کشت و صنعت و دامپروری مغان بخصوص از جهت افزایش راندمان، سرمایه گذاری و اشتغال در کوتاه مدت را در تاریخ شروع به فعالیت آن بی نظیر دانست و اگر تلاش های یک ساله بخش خصوصی را با ۴۴ سال گذشته مقایسه نماییم به این اتفاق دست خواهیم یافت.

گزارش:میلاد شکرگزار

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *